Domy energooszczędne, czyli jakie?
Pojęcie domu energooszczędnego bardzo często pojawia się w kontekście nowoczesnego budownictwa. Taki budynek projektuje się tak, aby ograniczyć zużycie energii. Co to jednak oznacza i czym dokładnie są domy energooszczędne? Wyjaśniamy!
Z artykułu dowiesz się:
- Czym jest dom energooszczędny i jakie parametry musi spełniać
- Jak zaprojektować i wybudować dom energooszczędny
- Jakie są najważniejsze różnice między domem tradycyjnym, energooszczędnym a pasywnym
- Czym ogrzewać dom energooszczędny
- Jaki komin wybrać do domu ze szczelną wentylacją
Czym jest dom energooszczędny?
Domy energooszczędne, czyli jakie? Słyszy się o nich dziś zarówno od architektów i projektantów, jak i deweloperów, wykonawców czy producentów materiałów budowlanych.
Czym jest dom energooszczędny? Definicja tego pojęcia odnosi się do budynku projektowanego tak, aby ograniczyć zużycie energii potrzebnej m.in. do ogrzewania, chłodzenia i wentylacji pomieszczeń. Osiąga się to dzięki odpowiednio zaprojektowanej konstrukcji, dobrej izolacji termicznej oraz właściwie dobranym instalacjom.
Jakie parametry ma dom energooszczędny i jakie wymagania musi spełniać?
Sprawdź, jak dokładnie ocenia się energooszczędność budynku!
Wymagania techniczne stawiane domom energooszczędnym
W Warunkach Technicznych nie funkcjonuje odrębna kategoria określona jako dom energooszczędny. Wymagania dla nowych budynków obejmują m.in. maksymalny wskaźnik EP i izolacyjność przegród. W projektach nastawionych na wysoką efektywność energetyczną szczególną uwagę zwraca się również na ograniczenie mostków termicznych oraz szczelność konstrukcji.
Kluczowe parametry budynku energooszczędnego
Czym jest dom energooszczędny w praktyce? Najlepiej pokazują to konkretne wskaźniki.
- Wskaźnik EP – określa roczne zapotrzebowanie budynku na nieodnawialną energię pierwotną. Dla domu jednorodzinnego Warunki Techniczne przewidują maksymalną wartość cząstkowego wskaźnika EP na poziomie 70 kWh/(m²·rok). Wartość ta dotyczy potrzeb związanych z ogrzewaniem, wentylacją i przygotowaniem ciepłej wody użytkowej.
- Współczynnik przenikania ciepła U – określa izolacyjność poszczególnych przegród. Im niższa wartość, tym mniejsze straty ciepła. Dla ogrzewanych pomieszczeń o temperaturze co najmniej 16°C maksymalna wartość wynosi m.in. 0,20 W/(m²·K) dla ścian zewnętrznych, 0,15 dla dachów i stropodachów, 0,30 dla podłóg na gruncie, 0,90 dla okien z wyjątkiem okien połaciowych, 1,10 dla okien połaciowych oraz 1,30 dla drzwi zewnętrznych.
- Wskaźnik szczelności n50 – określa szczelność budynku przy różnicy ciśnień 50 Pa. Warunki Techniczne zalecają wartość poniżej 3,0 1/h przy wentylacji grawitacyjnej lub hybrydowej oraz 1,5 1/h przy wentylacji mechanicznej lub klimatyzacji.
- Wskaźnik EU – określa ilość energii użytkowej potrzebnej do utrzymania odpowiednich warunków w budynku.
- Wskaźnik EK – określa energię końcową, którą trzeba dostarczyć do budynku po uwzględnieniu sprawności zastosowanych instalacji.
Projekt i budowa domu energooszczędnego
O energooszczędności domu decydujesz już na etapie projektu. Na początku sprawdź miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub warunki zabudowy. Mogą one określać m.in. kształt dachu, wysokość budynku czy liczbę kondygnacji. Następnie wybierz prostą bryłę, która zmniejsza powierzchnię przegród zewnętrznych i ryzyko powstawania mostków termicznych.
Podczas budowy zadbaj o ciągłość izolacji, szczelność połączeń, uszczelnienie przejść instalacyjnych oraz prawidłowy montaż okien i drzwi. Projekt domu energooszczędnego określa też najważniejsze parametry energetyczne budynku, m.in. wskaźnik EP i izolacyjność przegród.
Dom energooszczędny a pasywny i tradycyjny – najważniejsze różnice
Jak wyglądają najważniejsze różnice? Dom energooszczędny, pasywny i tradycyjny różnią się zapotrzebowaniem na energię, izolacyjnością, szczelnością oraz zastosowanymi instalacjami. Szczegóły znajdziesz w tabeli poniżej!
Cecha | Dom tradycyjny | Dom energooszczędny | Dom pasywny |
Parametry energetyczne | Dla domu jednorodzinnego EP_H+W wynosi maksymalnie 70 kWh/(m²·rok). | Nie ma jednego ustawowego progu, a budynek projektuje się z myślą o ograniczeniu zapotrzebowania na energię. | Zapotrzebowanie na ogrzewanie wynosi maksymalnie 15 kWh/(m²·rok). |
Izolacja i szczelność | Spełnia minimum WT, np. U ścian ≤ 0,20 W/(m²·K). | Ma lepszą izolację, ograniczone mostki termiczne i wysoką szczelność. | Bardzo szczelna konstrukcja; n50 ≤ 0,6 h⁻¹. |
Wentylacja | Może mieć wentylację grawitacyjną, hybrydową lub mechaniczną. | Często wykorzystuje rekuperację, aby ograniczyć straty ciepła. | Wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła stanowi podstawę standardu. |
Ogrzewanie | Ma większe zapotrzebowanie na ciepło. | Wymaga mniej energii i pozwala zastosować źródło ciepła o mniejszej mocy. | Zapotrzebowanie na ogrzewanie jest bardzo małe. |
Koszty | Zależą od projektu, technologii i zastosowanych rozwiązań. | Dodatkowe nakłady na izolację, szczelność i instalacje mogą przełożyć się na niższe koszty eksploatacji. | Wymaga większej staranności na etapie projektu i budowy, ale dzięki bardzo małemu zapotrzebowaniu na ciepło pozwala ograniczyć koszty ogrzewania. |
Ogrzewanie domu energooszczędnego
Ogrzewanie domu energooszczędnego musi być precyzyjnie dopasowane do jego faktycznego zapotrzebowania na ciepło. Do wyboru masz kilka sprawdzonych rozwiązań:
- Pompa ciepła – niezwykle oszczędna, idealnie współgra z ogrzewaniem podłogowym oraz fotowoltaiką.
- Ogrzewanie elektryczne – tanie w montażu i łatwe w sterowaniu; sprawdza się w domach o bardzo niskim zapotrzebowaniu na energię.
- Kocioł na pellet – wygodny w użytkowaniu dzięki automatycznemu podajnikowi, wymaga jednak osobnej kotłowni i miejsca na paliwo.
- Kocioł zgazowujący drewno – zapewnia bardzo niskie koszty ogrzewania, ale wymaga ręcznego dokładania drewna i jego wcześniejszego wysuszenia.
Przy wyborze zwróć uwagę na koszty eksploatacji, łatwość dostępu do energii lub paliwa oraz możliwości techniczne budynku.
System kominowy do domu energooszczędnego
Jeśli zdecydujesz się na ogrzewanie paliwem stałym (np. drewnem lub pelletem), bardzo ważny będzie wybór odpowiedniego komina. W nowoczesnych, szczelnych domach najlepiej sprawdzają się dedykowane systemy kominowe (takie jak np. Schiedel ABSOLUT). Dzięki fabrycznej izolacji skutecznie chronią przed utratą ciepła i powstawaniem mostków termicznych, a doprowadzając powietrze do spalania z zewnątrz, bezproblemowo współpracują z wentylacją mechaniczną.
Domy energooszczędne, czyli jakie? Podsumowanie
Domy energooszczędne wymagają dobrego projektu, szczelnej i dobrze zaizolowanej konstrukcji oraz instalacji dopasowanych do zapotrzebowania na energię. Jeśli planujesz urządzenie grzewcze na drewno lub pellet, zadbaj również o właściwy system kominowy. Sprawdź rozwiązania Schiedel i dobierz komin do parametrów budynku oraz wybranego źródła ciepła!
FAQ – odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące domów energooszczędnych
Co to znaczy, że dom jest energooszczędny?
Dom energooszczędny charakteryzuje się niskim zapotrzebowaniem na energię potrzebną do ogrzewania, chłodzenia i wentylacji. Osiąga je dzięki dobrej izolacji, szczelnej konstrukcji i odpowiednio dobranym instalacjom.
Jakie parametry musi spełniać dom energooszczędny?
Najważniejsze są m.in. niski wskaźnik EP, odpowiednie współczynniki przenikania ciepła U oraz wysoka szczelność budynku. Dla nowych domów jednorodzinnych Warunki Techniczne przewidują maksymalną wartość EP_H+W na poziomie 70 kWh/(m²·rok).
Czy dom energooszczędny musi mieć rekuperację?
Nie zawsze, ale rekuperacja znacznie ułatwia ograniczenie strat ciepła i dobrze sprawdza się w szczelnych budynkach energooszczędnych.